แนวทางการจัดสรรงบประมาณโครงการปรับปรุงระบบไฟฟ้าเป็นสายเคเบิลใต้ดิน : กรณีศึกษาเทศบาลเมืองระนอง
คำสำคัญ:
การจัดสรรงบประมาณ, สายเคเบิลใต้ดิน, เทศบาลเมืองระนอง, การจัดการปกครองแบบร่วมมือ, การบริหารงบประมาณตามสภาพภูมิอากาศบทคัดย่อ
บทความนี้มุ่งศึกษาวิเคราะห์แนวทางการจัดสรรงบประมาณสำหรับโครงการปรับปรุงระบบจ่ายไฟฟ้าเป็นสายเคเบิลใต้ดิน กรณีศึกษาเทศบาลเมืองระนอง ภายใต้กรอบแนวคิดการจัดการปกครองแบบร่วมมือ (Collaborative Governance) ผลการศึกษาพบความท้าทายเชิงโครงสร้างสามประการ ได้แก่ ข้อจำกัดทางกฎหมายที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นไม่สามารถนำงบประมาณไปลงทุนในทรัพย์สินของรัฐวิสาหกิจโดยตรง ความล่าช้าในเส้นทางวิกฤตของกระบวนการอนุมัติและจัดสรรงบประมาณท้องถิ่น และสภาพภูมิอากาศฝนตกชุกที่เป็นอุปสรรคต่อการก่อสร้างและการเบิกจ่ายงวดงาน บทความเสนอแนวทางเชิงปฏิบัติ ได้แก่ การใช้กระบวนการขออนุมัติงบประมาณแบบคู่ขนาน (Parallel Approval) ระหว่างหน่วยงานผ่าน MOU/MOA การออกแบบงวดงานให้สอดรับกับฤดูกาล (Climate-Responsive Budgeting) โดยช่วงฤดูฝนเน้นจัดซื้อจัดหาพัสดุและงานเตรียมการ ช่วงฤดูแล้งเร่งงานโยธา และการเบิกจ่ายเชิงกายภาพ และการกำหนดงบผูกพันข้ามปีพร้อมเงื่อนไขปรับราคาสัญญาเพื่อลดความเสี่ยงจากความผันผวนของราคาวัสดุ ผลศึกษายังชี้ให้เห็นประโยชน์เชิงยั่งยืนจากการนำสายไฟลงใต้ดินที่ควรเพิ่มเติมในบทความ ได้แก่ 1. ยกระดับทัศนียภาพเมือง เพิ่มมูลค่าเชิงพาณิชย์และส่งเสริมการท่องเที่ยว 2. ลดความเสี่ยงอุบัติเหตุและการขัดข้องจากสายไฟอากาศ ลดการตัดไฟโดยไม่คาดคิด 3. เพิ่มเสถียรภาพการจ่ายไฟ ลดการสูญเสียพลังงานและปรับปรุงคุณภาพแรงดัน 4. ลดต้นทุนบำรุงรักษาและการซ่อมแซมระยะยาว โดยเฉพาะในพื้นที่มีภัยฝนฟ้าคะนองบ่อย 5. ส่งเสริมการวางโครงสร้างพื้นฐานร่วม (Integrated Infrastructure/CUT) และสนับสนุนนวัตกรรมเมืองอัจฉริยะ (IoT, Fiber) และ 6. ลดผลกระทบสิ่งแวดล้อมและการปล่อยคาร์บอนในระยะยาว รวมทั้งช่วยให้การฟื้นฟูระบบหลังภัยพิบัติทำได้รวดเร็วขึ้น บทเรียนจากระนองชี้ว่า การผสานวิศวกรรม กฎหมาย และนวัตกรรมการเงินท้องถิ่นเป็นกุญแจสำคัญในการขับเคลื่อนโครงการใต้ดินให้บรรลุผลอย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืน ทั้งในมิติกระบวนการงบประมาณและประโยชน์ต่อชุมชนในระยะยาว
เอกสารอ้างอิง
การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค. (2564). บันทึกความเข้าใจ (MOU) โครงการปรับปรุงระบบจำหน่ายไฟฟ้าเป็นเคเบิลใต้ดิน บริเวณถนนเรืองราษฎร์ จังหวัดระนอง (เอกสารภายใน). กรุงเทพฯ: การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค.
_____. (2565). เอกสารประกวดราคาจ้างก่อสร้างปรับปรุงระบบจำหน่ายไฟฟ้าเป็นเคเบิลใต้ดินบริเวณถนนเรืองราษฎร์ (แยกตลาดเก่า–ตลาดพม่า) จ.ระนอง ด้วยวิธีประกวดราคาอิเล็กทรอนิกส์ (e-bidding) เลขที่ PEA-(S)-084/2565. กรุงเทพฯ: การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค.
คณะกรรมการจัดทำร่างขอบเขตของงาน. (2565). ร่างขอบเขตของงานและประมาณการราคางบประมาณงานด้านไฟฟ้า โครงการเคเบิลใต้ดิน จังหวัดระนอง (เอกสารอัดสำเนา). ระนอง: การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค จังหวัดระนอง.
เทศบาลเมืองระนอง. (2564). ขั้นตอนและแผนงานโครงการเคเบิลใต้ดิน เทศบาลเมืองระนอง (เอกสารภายใน). ระนอง: เทศบาลเมืองระนอง.
เทศบาลเมืองระนอง. (2565). รายงานผลการรับฟังความคิดเห็นของประชาชน โครงการพัฒนาถนนสายประวัติศาสตร์ ถนนเรืองราษฎร์ (เอกสารอัดสำเนา). ระนอง: เทศบาลเมืองระนอง.
ไททัศน์ มาลา. (2561). การจัดการปกครองสาธารณะแนวใหม่ (New Public Governance: NPG): แนวคิดและการประยุกต์ใช้ในการจัดการปกครองท้องถิ่น. วารสารวไลยอลงกรณ์ปริทัศน์, 8(1), 179-194.
ธนวรรธน์ ไพรงามเนตร. (2569, 25 มีนาคม). ผู้ดูแลโครงการ บริษัท อีโนวา อินทิเกรชั่น จำกัด [บทสัมภาษณ์].
นันทนิตย์ นวลมณี. (2560). เอกสารวิชาการหรือกฎหมายที่เกี่ยวข้องเพื่อเตรียมความพร้อมสนับสนุนการดำเนินงานของคณะกรรมาธิการ เรื่อง การเปลี่ยนแปลงของระบบงบประมาณ. กรุงเทพฯ: สำนักกรรมาธิการ 1 สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร.
พระราชบัญญัติการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560. (2560, 13 กุมภาพันธ์). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 137 ตอน 24 ก. หน้า 17.
ระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วยวิธีการงบประมาณขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2563. (2563, 25 พฤศจิกายน). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 137 ตอนพิเศษ 276 ง. หน้า 1–8.
สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย. (2547). โครงการศึกษาภาพรวมของระบบการจัดสรรงบประมาณใหม่ (รายงานฉบับสมบูรณ์). กรุงเทพฯ: สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย.
สมชาย ภคภาสน์วิวัฒน์. (2553). การบริหารเชิงกลยุทธ์ (พิมพ์ครั้งที่ 20). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์อมรินทร์.
Ansell, C. & Gash, A. (2008). Collaborative governance in theory and practice. Journal of Public Administration Research and Theory, 18(4), 543–571.



