ปัจจัยที่ส่งผลต่อการรู้ดิจิทัลของครูสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ประถมศึกษาแพร่ เขต 2
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับการรู้ดิจิทัลของครู 2) ศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อการรู้ดิจิทัลของครู 3) ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยที่ส่งผลต่อการรู้ดิจิทัลของครู และ 4) สร้างสมการพยากรณ์ปัจจัยที่ส่งผลต่อการรู้ดิจิทัลของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแพร่ เขต 2 กลุ่มตัวอย่างการศึกษาครั้งนี้ ได้แก่ ครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแพร่ เขต 2 จำนวน 248 คน กำหนดกลุ่มตัวอย่างด้วยตารางสำเร็จรูปของเครจซี่และมอร์แกน ได้มาจากวิธีการสุ่มแบบแบ่งชั้นตามสัดส่วนของกลุ่มเครือข่ายโรงเรียน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บข้อมูลคือแบบสอบถาม แบ่งออกเป็น 3 ขั้นตอน ได้แก่ ตอนที่ 1 ข้อมูลทั่วไปของผู้ตอบแบบสอบถาม ตอนที่ 2 การรู้ดิจิทัลของครู ตอนที่ 3 ปัจจัยที่ส่งผลต่อการรู้ดิจิทัลของครู ตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหา จากผู้เชี่ยวชาญจำนวน 5 ท่าน ได้ค่าดัชนีสอดคล้องความตรงเชิงเนื้อหาระหว่าง 0.60 ถึง 1.00 ตัวแปรพยากรณ์ทั้ง 5 ตัว มีค่า Tolerance ต่ำสุด คือ 0.426 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ขั้นต่ำที่ต้องมากกว่า 0.1 และค่า VIF มีค่าระหว่าง 1.440 – 2.162 ทำการวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพื้นฐาน ค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียรสัน และการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณแบบปกติ
ผลการวิจัยพบว่า 1) ระดับการรู้ดิจิทัลของครู อยู่ในระดับมากที่สุด 2) ระดับปัจจัยที่ส่งผลต่อการรู้ดิจิทัลของครู อยู่ในระดับมากที่สุด 3) ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ระหว่างตัวแปรพยากรณ์ที่ส่งผลต่อการรู้ดิจิทัลของครู อยู่ระหว่าง 0.323 - 0.446 และ 4) ผลการวิเคราะห์สัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ถดถอยพหุคูณแบบปกติของปัจจัยที่ส่งผลต่อการรู้ดิจิทัลของครู มีระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ประกอบด้วย 3 ปัจจัย ได้แก่ ปัจจัยด้านนโยบายและการบริหารจัดการด้านดิจิทัลของสถานศึกษา (X1) ปัจจัยด้านประสบการณ์และความสามารถด้านการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล (X4) และ ปัจจัยด้านแรงจูงใจในการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล (X5) ส่งผลต่อการรู้ดิจิทัลของครู โดยมีค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์พหุคูณ (R) เท่ากับ 0.561 มีอำนาจพยากรณ์ (R2) ได้ร้อยละ 31.50 มีค่าความคลาดเคลื่อนมาตรฐานเท่ากับ 0.259 เขียนสมการได้ดังนี้ สมการพยากรณ์ในรูปคะแนนดิบ = 1.845 + 0.153(X1) + 0.176 (X4) + 0.197(X5) สมการพยากรณ์ในรูปคะแนนมาตรฐาน = 0.202(X1) + 0.239 (X4) + 0.237(X5)
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2562). สรุปผลการสำรวจข้อมูลสถานภาพการรู้เท่าทันสื่อและสารสนเทศของประเทศไทย ปี พ.ศ. 2562. สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
กาญจนาพร ผลทำโชค. (2566). ปัจจัยที่ส่งผลต่อทักษะความเข้าใจและการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล (Digital literacy) ของบุคลากรภาครัฐ กรมโรงงานอุตสาหกรรม. วารสารสังคมศาสตร์และการวิจัย, 12(3), 166–181.
กิตติพงศ์ สมชอบ. (2563). การศึกษาองค์ประกอบของการเรียนรู้ดิจิทัลสำหรับบุคลากรสายสนับสนุน มหาวิทยาลัยขอนแก่น วิทยาเขตหนองคาย. ในการประชุมวิชาการเสนอผลงานวิจัยระดับบัณฑิตศึกษาแห่งชาติ ครั้งที่ 21, 700-708. มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
กิติพงษ์ จันทร์ศักดิ์. (2566). การส่งผ่านของตัวแปรที่เป็นปัจจัยต่อการพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลของครูในศตวรรษที่ 21 [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
ขวัญฤดี สว่างนึก และมาลี กาบมาลา. (2564). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการรู้ดิจิทัลของนักศึกษาปริญญาตรีมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน. วารสารมหาวิทยาลัยศิลปากร, 41(4), 41–54.
จิติมา วรรณศรี. (2564). การบริหารจัดการศึกษายุคดิจิทัล. รัตนสุวรรณการพิมพ์.
ณัฐรัตน์ ผดุงถิ่น (2564). ปัจจัยส่วนบุคคลและปัจจัยแรงจูงใจที่ส่งผลต่อสมรรถนะดิจิทัลของครูสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานครปฐมและสุพรรณบุรี [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
ธิดา แซ่ชั้น และทัศนีย์ หมอสอน. (2559). การรู้ดิจิทัล: นิยาม องค์ประกอบ และสถานการณ์ในปัจจุบัน. วารสารสารสนเทศศาสตร์, 34(4), 116–145.
นวพัฒน์ เก็มกาแมน. (2563). แนวทางการพัฒนาการรู้ดิจิทัลสำรับครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 7 [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี.
บงกช ทองเอี่ยม. (2561). การพัฒนาตัวชี้วัดทักษะการรู้ดิจิทัลของนักศึกษาวิชาชีพครูในมหาวิทยาลัยแบบไม่จำกัด. วารสารวิชาการ สถาบันเทคโนโลยีแห่งสุวรรณภูมิ, 4(1), 291–302.
ปานเรขา เนื้อไม้, สำราญ มีแจ้ง และสถิรพร เชาวน์ชัย. (2567). แนวทางการส่งเสริมการรู้ดิจิทัลสำหรับครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิจิตร เขต 1. วารสารสังคมศาสตร์ปัญญาพัฒน์, 6(3), 208–218.
เมตตา แสวงลาภ, สุกัญญา แช่มช้อย และรัตนะ บัวสนธ์. (2561). การรู้เท่าทันสื่อของครู: ปัจจัยหรือเงื่อนไขที่เป็นสาเหตุและแนวทางแก้ไขพัฒนา. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยฟาร์อีสเทอร์น, 12(3), 112–125.
รินรดา เลิศวิราม และณัฐนี ธนะจาโร. (2568). ปัจจัยที่ส่งผลต่อทักษะดิจิทัลของข้าราชการกรมสรรพากรในเขตพื้นที่กรุงเทพมหานคร. วารสารบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 18(2). 134-159.
ลำพึง บัวจันอัฐ. (2567). สมรรถนะการรู้ดิจิทัลของบรรณารักษ์ห้องสมุดมหาวิทยาลัยราชภัฏ. วารสารมนุษย์และสังคม, 25(1), 1–15.
วราพินทร์ ชาววิวัฒน์. (2565). แนวทางการส่งเสริมทักษะดิจิทัลของครู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิษณุโลก เขต 2 [การค้นคว้าอิสระปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยนเรศวร.
ศักดิ์คเรศ ประกอบผล. (2564). การเข้าใจดิจิทัลกับการเรียนรู้ตลอดชีวิตสู่การเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์. วารสารครุศาสตร์สาร, 15(1), 1–12.
สถิรพร เชาวน์ชัย. (2561). เอกสารประกอบการสอน การวิจัยทางการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยนเรศวร.
สนธยา หลักทอง และเผชิญ กิจระการ. (2563). การประเมินความต้องการจำเป็นเกี่ยวกับการรู้ดิจิทัลของครูในสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารสังคมศาสตร์และมนุษยวิทยาเชิงพุทธ, 5(4), 234–248.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแพร่ เขต 2. (2568). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568. สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน, กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2566). แผนพัฒนาเทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ. 2566–2570 (ฉบับปรับปรุง). กระทรวงศึกษาธิการ. https://heyzine.com/flip-book/b7c4 cdf52c.html
สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2562). หลักสูตรการเข้าใจดิจิทัลสำหรับ พลเมืองไทย. กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลและสังคมแห่งชาติ. (2562). นโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยการ พัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม พ.ศ. 2561-2580. https://onde.go.th/view/1/main/TH-TH
สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ. (2562). พลเมืองดิจิทัล. https://www.ops.go.th/main/index.php/knowledge base/article-pr/1355-goto-citizens21st
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560–2579. กระทรวงศึกษาธิการ, ประเทศไทย. https://www.onec.go.th/index.php/book/BookView/ 1540?utm_source=ch atgpt.com
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2561). ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี (พ.ศ. 2561–2580). https://data.opendevelopmentmekong.net/dataset/3440acec-9130-4ad2-b917-91e71 553c99a/resource/a0991b0b-c9a0-484b-b0fd-2daf1243ecf7/download/20-year-nation al-strategy-th.pdf
สิริวัจนา แก้วผนึก. (2560). รูปแบบการพัฒนามรดกดิจิทัลด้วยกระบวนการเล่าเรื่องดิจิทัลแบบสืบสอบอย่างมีวิจารณญาณบนเว็บ 3.0 เพื่อส่งเสริมการรู้ดิจิทัลของนิสิตนักศึกษาสารสนเทศศาสตร์ปริญญาบัณฑิต [วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต]. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุภารักษ์ จูตระกูล. (2560). ครอบครัวกับการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัล (Digital Literacy) ของดิจิทัลเนทีฟ (Digital Natives). วารสารวิทยาการจัดการมหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย, 11(1), 99-118.
สุภาวดี เกาวนันทน์ และจุฑาทิพย์ หารพะยอม. (2567). ปัจจัยที่มีผลต่อการรู้ดิจิทัลของบุคลากรโรงพยาบาลพระยืน จังหวัดขอนแก่น. วารสารสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดขอนแก่น, 6(4), 1-14. https://he02 .tci-thaijo.org/index.php/jkkpho/article/view/272496
อโนชา อ๊อสวงศ์ และปกรณ์ ประจันบาน. (2563). การพัฒนาตัวชี้วัดการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลของนักเรียนระดับมัธยมศึกษา. วารสารวิจัยทางการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 15(1), 1–15.
อลงกต สุทธการ และสิทธิพร เชาวน์ชัย. (2565). แนวทางการส่งเสริมการรู้ดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาน่าน. วารสารการบริหารและนวัตกรรมการศึกษา, 7(1), 70-86
อัคริมา บุญอยู่. (2560). Digital Literacy เรื่องใกล้ตัวที่ควรรู้. สำนักหอสมุดและศูนย์สารสนเทศวิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี. กรมวิทยาศาสตร์บริการ.
เอมิการ์ ศรีธาตุ. (2559). พฤติกรรมการใช้และการรับรู้ฤทธิพลของสื่อดิจิทัลต่อเจเนอเรชั่นวายและเจเนอเรชั่นแซดในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. สถาบันบัณฑิตพัฒน บริหารศาสตร์.
Eshet, Y. (2012). Digital Literacy: A New Terminology Framework and Its Application to the Design of Meaningful Technology-Based Learning Environments. http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED477005.pdf
Hague, C., & Payton, S. (2010). Digital literacy across the curriculum. Bristol: Futurelab.
JISC. (2014). Developing students’ digital literacy [Quick guide]. https://digitalcapability. jiscin volve.org/wp/files/2014/09/JISC_REPORT_Digital_Literacies_280714_PRINT.pdf
Media Awareness Network. (2010). Digital literacy in Canada: From inclusion to transformation. Media Awareness Network.
Park, Y. (2016, June 14). 8 digital skills we must teach our children. World Economic Forum.https://www.weforum.org/stories/2016/06/8-digital-skills-we-must-teach-our-children/
Poore, M. (2013). Using social media in the classroom: A best practice guide. SAGE Publications.
UNESCO. (2018). UNESCO ICT Competency Framework for Teachers. https://unesdoc.unesco. org/ark:/48223/pf0000265721.