การศึกษาพัฒนาการความสามารถในการแก้ปัญหา เรื่อง พื้นที่ผิวและปริมาตร ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ด้วยเทคนิคการเรียนรู้แบบปัญหาเป็นฐาน ร่วมกับห้องเรียนกลับด้าน
คำสำคัญ:
ห้องเรียนกลับด้าน, ปัญหาเป็นฐาน, ความสามารถในการแก้ปัญหาวิชาคณิตศาสตร์บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) พัฒนากิจกรรมการเรียนรู้แบบปัญหาเป็นฐานร่วมกับห้องเรียน กลับด้าน สำหรับส่งเสริมพัฒนาการความสามารถในการแก้ปัญหา เรื่อง พื้นที่ผิวและปริมาตร ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 (2) เปรียบเทียบความสามารถในการแก้ปัญหาหลังเรียนเมื่อเทียบกับเกณฑ์ร้อยละ 60 และ (3) ประเมินพัฒนาการความสามารถในการแก้ปัญหา กลุ่มตัวอย่าง คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3/3 ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2562 อิสลามวิทยาลัยแห่งประเทศไทย กรุงเทพมหานคร ได้มาโดยการสุ่มแบบกลุ่ม จำนวน 40 คน เครื่องมือที่ใช้ได้แก่ 1) แผนการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ และสื่อวิดิทัศน์ 12 แผน ซึ่งมีคุณภาพด้านเนื้อหาอยู่ในระดับดีมาก 2) แบบทดสอบวัดความสามารถในการแก้ปัญหา วิเคราะห์ข้อมูล โดยใช้สถิติทดสอบทีแบบหนึ่งกลุ่มเทียบกับเกณฑ์และใช้สูตรคะแนนพัฒนาการสัมพัทธ์
ผลการวิจัยพบว่า (1) กิจกรรมการเรียนรู้แบบห้องเรียนกลับด้านประกอบไปด้วย 2 ส่วน คือ 1. กิจกรรมการเรียนรู้นอกชั้นเรียน ที่เรียนรู้ด้วยตนเองโดยศึกษาจากวิดิทัศน์ ผ่านสื่อสังคมออนไลน์เฟชบุ๊ค 2. กิจกรรมการเรียนรู้ในชั้นเรียน ครูมีบทบาทอำนวยการการเรียนรู้ร่วมกับกิจกรรมการทำใบงานแบบปัญหาเป็นฐาน 5 ขั้นตอน ได้แก่ (2.1) ทำความเข้าใจปัญหา (2.2) วางแผนและค้นคว้า (2.3) สังเคราะห์ความรู้ (2.4) ดำเนินการสรุป และประเมินคำตอบ และ (2.5) นำเสนอและประเมินผล (2) นักเรียนมีความสามารถในการแก้ปัญหาด้านทำความเข้าใจปัญหา สูงกว่าเกณฑ์ ร้อยละ 60 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และ (3) นักเรียนมีคะแนนพัฒนาการสัมพัทธ์ภาพรวม อยู่ในระดับปานกลาง จำนวนมากที่สุด คิดเป็นร้อยละ 65.00 และในระดับปานกลางถึงสูงมาก รวมเป็นร้อยละ 85.00
เอกสารอ้างอิง
กรมวิชาการ กระทรวงศึกษาธิการ. (2540). เอกสารเสริมความรู้คณิตศาสตร์ ระดับประถมศึกษา อันดับที่ 8 เรื่อง ทักษะการแก้ปัญหา. โรงพิมพ์การศาสนา กรมศาสนา.
กระทรวงศึกษาธิการ. (2552). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
กรุงเทพธุรกิจ. (2566, 6 ธันวาคม). ผลสอบ PISA ล่าสุด เด็กไทยคะแนนต่ำลงทุกทักษะ ส่วนเด็กสิงคโปร์คว้าอันดับ 1. https://www.bangkokbiznews.com/health/education/1102332
กลัญญู เพชราภรณ์. (ม.ป.ป.). บทที่ 8 การออกแบบและเขียนการจัดการเรียนรู้. https://shorturl.at/Zmweu
กฤษมันต์ วัฒนาณรงค์. (ม.ป.ป.). การหาประสิทธิภาพชุดการสอน. https://krismant.com/images/efficiency.pdf
ชมนาด เชื้อสุวรรณทวี. (2561). การเรียนการสอนคณิตศาสตร์. โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นิสากร อับดุลเลาะห์ ปกรณ์ สุปินานนท์ และ ประภัสสร วงษ์ดี. (2562, 28 พฤศจิกายน). การพัฒนาการจัดการเรียนรู้แบบห้องเรียนกลับด้านร่วมกับแบบปัญหาเป็นฐานเพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหา เรื่อง พื้นที่ผิวและปริมาตรของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6. ใน การประชุมวิชาการระดับชาติเพื่อนำเสนอผลงานวิจัยระดับบัณฑิตศึกษา ครั้งที่ 11 (หน้า 1–10). มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
เนรมิต นิกรมมุนินทร์. (2563). การพัฒนาชุดกิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้รูปแบบการเรียนรู้แบบร่วมมือควบคู่กับการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) เพื่อส่งเสริมความสามารถในการแก้ปัญหาและผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ.
ปกรณ์ ประจัญบาน. (2552). ระเบียบวิธีวิจัยทางสังคมศาสตร์. รัตนสุวรรณการพิมพ์.
พิชิต ฤทธิ์จรูญ. (2560). หลักการวิจัยและแสดงผลการศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 11). เฮ้าส์ ออฟ เคอร์มิสท์.
ไพฑูรย์ สินลารัตน์ นักรบ ระวังการณ์ สุรศักดิ์ ปาเฮ พิทักษ์ รัตนจารุรักษ์ ศศิธร จงรักษ์ สิรินทร์ ลัดดากลม บุญเชิดชู และ อรุณี ก๊กมะม่วง. (2558). ศาสตร์การคิด. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์.
ไพศาล วรคำ. (2558). การวิจัยการศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 7). ตักสิลาการพิมพ์.
ราชกิจจานุเบกษา. (2561). ยุทธศาสตร์ชาติ (พ.ศ. 2561-2580). http://www.nesdb.go.th/download/document/SAC/NS_PlanOct2018.pdf
วทัญญู สุวรรณประทีป. (2561). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยใช้กรณีศึกษาเป็นฐานร่วมกับปัญหาเป็นฐานและแนวคิดห้องเรียนกลับด้านเพื่อเสริมสร้างความสามารถในการแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรี, 8(2), 69–84.
วิจารณ์ พานิช. (2556). ครูเพื่อศิษย์สร้างห้องเรียนกลับด้าน (พิมพ์ครั้งที่ 2). เอส.อาร์.พริ้นติ้ง แมสโปรดักส์.
ศิรวิทย์ ปันแปง. (2562). การพัฒนาชุดกิจกรรมการเรียนรู้ร่วมกับสื่อแอปพลิเคชันโดยใช้กระบวนการสืบเสาะหาความรู้เพื่อส่งเสริมทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์เรื่อง การรักษาดุลยภาพของร่างกายมนุษย์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 โรงเรียนนาหลวง [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี.
ศิริชัย กาญจนวาสี. (2552). ทฤษฎีการทดสอบแบบดั้งเดิม (พิมพ์ครั้งที่ 6). โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สถาบันทดสอบทางการศึกษาแห่งชาติ (องค์กรมหาชน). (ม.ป.ป.). ระบบประกาศผลสอบ. https://www.niets.or.th/th/catalog/view/280
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2559). ผลการประเมิน PISA 2015.
https://pisathailand.ipst.ac.th/news-8/
สิริยากร ชาวนาฮี และ กัญญารัตน์ โคจร. (2564). การพัฒนาการจัดกิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐานร่วมกับแนวคิดห้องเรียนกลับด้านเพื่อส่งเสริมผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาฟิสิกส์และความสามารถในการคิดแก้ปัญหาของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม, 15(2), 210–218.
สุกฤษฎิ์ จันทร์เจริญ. (2559). แนวทางการพัฒนาความสามารถในการคิดระดับสูงของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ในโรงเรียนสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขตกรุงเทพมหานคร [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยศิลปากร.
สุคนธ์ สินธพานนท์. (2558). การจัดการเรียนของครูยุคใหม่เพื่อพัฒนาทักษะผู้เรียนในศตวรรษที่ 21. 9119 เทคนิคปริ้นติ้ง.
สุคนธ์ สินธพานนท์ วรรัตน์ วรรณเลิศลักษณ์ และ พรรณี สินธพานนท์. (2555). พัฒนาทักษะการคิดตามแนวปฏิรูปการศึกษา. กรุงเทพฯ: 9119 เทคนิคพริ้นติ้ง.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2560). ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560). กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2550). การจัดการเรียนรู้แบบใช้ปัญหาเป็นฐาน. พิมพ์ดีการพิมพ์.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560-2579. พริกหวานกราฟฟิค.
สำนักมาตรฐานการศึกษาและพัฒนาการเรียนรู้. (2550). แนวทางการจัดการเรียนรู้แบบใช้ปัญหาเป็นฐาน. โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
อดิศักดิ์ พงษ์พูลผลศักดิ์. (2552). ระเบียบวิธีวิจัย (พิมพ์ครั้งที่ 3). จรัลสนิทวงศ์การพิมพ์.
อุบลวรรณ ปัญนะ. (2558). ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบใช้ปัญหาเป็นฐานร่วมกับเทคนิคห้องเรียนกลับด้านที่มีต่อความสามารถในการแก้ปัญหาทางคณิตศาสตร์ เรื่องบทประยุกต์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยนเรศวร.
Cevikbas, M., & Kaiser, G. (2022). Promoting personalized learning in flipped classrooms: A systematic review study. Sustainability, 14(18), Article 11393. https://doi.org/10.3390/su141811393
Kargas, C., & Stephens, M. (2014). Using coaching to improve the teaching of problem solving to year 8 students in mathematics. Mathematics Education Research Group of Australasia.
Melawati, O., Evendi, E., Halim, A., Yusrizal, Y., & Elisa, E. (2022). Influence of the use of student worksheet problem-based to increase problem solving skills and learning outcomes. Jurnal Penelitian Pendidikan IPA, 8(3), 1145–1151. https://doi.org/10.29303/jppipa.v8i3.1492
Nisa’, K., Nasrullah, A., Hidayat, A., Mahuda, I., & Bhat, I. (2023). Problem-based learning in improving problem-solving ability and interest in learning mathematics: An empirical study. International Journal of Mathematics and Mathematics Education, 1(1), 45–58.
OECD. (2005). Formative assessment: Improving learning in secondary classrooms.
Pangina, N. (2020). Teacher coaching as an example of solving logical problems. Computer Tools in Education Journal, 2, 80–93. https://doi.org/10.32603/2071-2340-2020-2-80-93
Sadler, D. R. (1989). Formative assessment and the design of instructional systems. Instructional Science, 18(2), 119–144. https://doi.org/10.1007/BF00117714
Strelan, P., Osborn, A., & Palmer, E. (2020). The flipped classroom: A meta-analysis of effects on student performance across disciplines and education levels. Educational Research Review, 30, Article 100314. https://doi.org/10.1016/j.edurev.2020.100314
Vitta, J. P., & Al-Hoorie, A. H. (2020). The flipped classroom in second language learning: A meta-analysis. Language Teaching Research, 27(5), 1268–1292. https://doi.org/10.1177/1362168820981403
Wei, X., Cheng, I. L., Chen, N. S., Yang, X., Liu, Y., Dong, Y., Zhai, X., & Kinshuk. (2020). Effect of the flipped classroom on the mathematics performance of middle school students. Educational Technology Research and Development, 68(3), 1461–1484. https://doi.org/10.1007/s11423-020-09752-x
Wood, D. F. (2003). Problem based learning. BMJ, 326(7384), 328–330. https://doi.org/10.1136/bmj.326.7384.328
